Trải qua 387 năm với 9 đời chúa và 13 đời vua, triều Nguyễn – triều đại phong kiến cuối cùng của Việt Nam – đã trải qua biết bao thăng trầm với nhiều “cái nhất” trong lịch sử.
Giấc mộng của vua Lê Thánh Tông nói lên điều day dứt, trăn trở của ông rằng phải chăng ở nước ta từng tồn tại chữ viết bản địa trước khi có chữ Hán xâm nhập vào?
Tả quân Lê Văn Duyệt giúp vua Gia Long trung hưng vận nước, uy quyền lan tận ngoại bang. Ấy thế mà sau khi chết đi, lại bị án oan buộc mình, kể cũng nghiệt lắm.
Ngược dòng lịch sử, lật giở cảo thơm có thể thấy các bậc tiền nhân đã tạo nên sự hưng thịnh của kỷ nguyên văn minh Đại Việt với những sách lược tài tình, đầy trí tuệ.
Từ bao đời nay, các triều đình phong kiến đã luôn ghi nhận nhà nước Âu Lạc và An Dương Vương là vua của nước ta. Nhưng quan điểm của các nhà sử học hiện đại thì sao?
Việc 120 dặm đất ở Vị xuyên bị quan lại nhà Thanh chiếm và được vua Thanh lần lượt trả lại cho nước ta vào nửa đầu thế kỷ 18 đã thể hiện một cuộc đấu tranh bền bỉ trên mặt trận ngoại giao của triều đình Lê-Trịnh.
Dưới triều Hậu Lê, có một sĩ tử tên là Nguyễn Trật, học không giỏi, chẳng chủ đích đi thi nhưng thi lần nào cũng đỗ. Sau này, ông còn làm quan trong triều và được dân chúng vô cùng yêu mến.
Lịch sử bao giờ cũng có những mặt tối, góc khuất của nó. Bên cạnh những trang sử huy hoàng, chói lọi là những âm mưu soán đoạt độc ác của cuộc chiến vương quyền.
Suốt gần nửa thế kỷ, quân chúa Trịnh nhiều lần Nam tiến với lực lượng hùng hậu nhưng vẫn không thể khuất phục được chính quyền chúa Nguyễn ở Đàng Trong.
Sưu tầm động vật bạch tạng, “phượt” khắp nước, sát phạt với quan lại… là những thú ăn chơi “chẳng giống ai” của vua chúa Việt xưa.