Nhà triết học nhất định không tránh né những câu hỏi thật lớn, không trả lời được, hoặc có câu trả lời phụ thuộc góc nhìn của người trả lời. Hôm nay tôi sẽ đặt những câu hỏi kiểu này, có liên quan đến môi trường, nói đúng hơn là thiên nhiên.
Những yêu cầu bức xúc của xã hội thời Xuân thu – Chiến quốc và thuyết tiên nghiệm là hai lý do chính tạo ra sự quan tâm của các triết gia, trường phái tư tưởng ở Trung Quốc thời kỳ cổ đại về vấn đề bản tính con người.
“Chúng ta sinh ra từ đâu? Chúng ta sống như thế nào? Chúng ta đi về đâu? Ông là kẻ biết Brahman, xin hỏi ai là vị cai quản chúng ta đang sống trên cõi đời này với số phận của mình trong vui sướng và đầy đau khổ?…”.
Chính triết lí quân bình âm dương này tạo ra ở người Việt một khả năng thích nghi cao và mọi hoàn cảnh (lối sống linh hoạt), dù khó khăn đến đâu vẫn không chán nản…
Triết học so sánh Đông – Tây là một lĩnh vực mới của triết học, tập trung vào đối chiếu, so sánh một cách có chủ đích, nhắm chuyển tải tư tưởng triết học từ nền văn hóa này sang nền văn hóa kia.
Dấu ấn của tư tưởng biện chứng về tự nhiên này vẫn hiện hữu trong lối suy nghĩ và cách hành xử trong cuộc sống của nhiều người phương Đông, trong đó có người Việt Nam ta.
Nội hàm tư tưởng của Tây Du Ký rất thâm sâu. Có cả trăm ngàn người lần giở Tây Du Ký, nhưng người thật sự đọc hiểu hầu như chẳng có mấy ai…
Ngày nào các chùa chiền còn phổ biến những hoạt động như cúng dạo, xem ngày giờ, dâng sao giải hạn… thì ngày đó đạo Phật vẫn còn bị coi là một thứ tôn giáo mê tín dị đoan.
Có lẽ chính sự nghiêm khắc trong tư duy của Descartes và sự phản đối của ông với bất cứ hình thức dựa dẫm nào vào thần quyền mới là di sản quan trọng nhất của ông.
Nói Nho giáo là nói những cái gì trước hết và trên hết? Nội dung cơ bản của Nho giáo là gì? Những cái gì là chung nhất của Nho giáo trải qua các thời kỳ biến chuyển của nó?