Bên cạnh những vị vua trụy lạc, một số ông vua được nhớ tới như những người u mê, nhu nhược hoặc tàn bạo. Đáng lên án hơn cả là những vị vua luồn cúi trước ngoại bang.
Có nhiều giai thoại về vị vua đầu triều Nguyễn. Thế nhưng có những giai thoại không đáng tin vì giải thích theo lối “giả tưởng” và gắn với tính cách mà người đời suy xét ở ông.
Cũng giống như các bậc vua chúa khác, xung quanh hoàng đế Quang Trung có khá nhiều giai thoại huyền ảo, lạ lùng.
Vua Trần Thái Tông, trong giai đoạn chuyển tiếp triều đại, có lẽ lo nơi nào đó của nước có người nổi dậy chiếm ngôi nên cũng mượn tới thuật trấn yểm.
Trải qua 387 năm với 9 đời chúa và 13 đời vua, triều Nguyễn – triều đại phong kiến cuối cùng của Việt Nam – đã trải qua biết bao thăng trầm với nhiều “cái nhất” trong lịch sử.
Sưu tầm động vật bạch tạng, “phượt” khắp nước, sát phạt với quan lại… là những thú ăn chơi “chẳng giống ai” của vua chúa Việt xưa.
Chuyện một người được đưa lên ngôi do thời cuộc đưa đẩy, sau bị ép phải trả lại ngai vàng có lẽ chỉ có trường hợp của Lê Ý Tông.
Mỗi vị vua đều có nỗi khổ tâm riêng, nhưng để tự bộc bạch ra với thiên hạ chuyện đời mình, sau đó cho khắc lên bia đá ở nơi an nghỉ cuối cùng thì chỉ có duy nhất vua Tự Đức.
Nhà Trần hẳn nhiên là một triều đại lẫy lừng. Ngay khi lần giở lại các trang sử biên niên, đôi lúc không khỏi ngạc nhiên bởi ứng xử của những ông vua nhà Trần rất… khác người.
Trước khi tàu chở vua Bảo Đại du học về nước, ở Huế dân tình “bàn tán đến cuộc hồi loan này lắm”. Đức thiếu quân trở về đã khởi lên nhiều tranh luận.