50 đạo diễn có ảnh hưởng lớn nhất trong lịch sử điện ảnh

Với lịch sử hơn 100 năm phát triển, điện ảnh cho đến ngày nay đã trở thành một trong những bộ môn nghệ thuật có sức lan tỏa mạnh mẽ nhất. Điện ảnh gắn liền với những minh tinh màn bạc hào nhoáng, những xu hướng thời trang mới, những thế giới viễn tưởng đầy mê hoặc hay các vấn đề thời sự liên quan đến chính trị và tôn giáo. Những ý tưởng được thỏa sức sáng tạo và truyền tải lên màn ảnh trở thành một công cụ mạnh mẽ tác động đến lối tư duy, nhận thức và thị hiếu của hàng triệu triệu khán giả đại chúng. Để làm được điều đó, trong hơn một thế kỉ vừa qua, điện ảnh đã không ngừng cách tân, những thế hệ đạo diễn tài năng liên tục cho ra đời những phong cách, những kĩ thuật làm phim, cách tiếp cận khán giả hay những chủ đề mới. Hàng chục trào lưu ra đời gắn liền với tên tuổi của những bộ phim và những đạo diễn lỗi lạc. Vậy trong số các đạo diễn đó, những ai có ảnh hưởng đến khán giả và các đạo diễn khác hơn cả, hay nói cách khác, những ai góp công lớn nhất trong việc tạo nên những bộ phim mà chúng ta xem ngày nay?

Bảng xếp hạng dưới đây là 50 đạo diễn mà mình nghĩ có tầm ảnh hưởng mạnh mẽ nhất đến điện ảnh đương đại. Có thể không phải xuất sắc nhất, nhưng những tác phẩm của họ có tác động và để lại nhiều di sản cho các nền điện ảnh trên khắp thế giới, từ Mỹ, Châu Âu cho đến xứ sở Á Đông. Thứ hạng của các đạo diễn sẽ được mình sắp xếp dựa trên những đột phá và nét riêng trong các bộ phim của họ, sự đón nhận của khán giả ra sao và cả những tác phẩm hậu thế được truyền cảm hứng từ họ. Chào mừng các bạn cùng đến với 50 đạo diễn có tầm ảnh hưởng lớn nhất.

50. Asghar Farhadi

Trong các đạo diễn thuộc thế hệ thứ ba của Iranian New Wave, Asghar Farhadi góp công lớn nhất trong việc đưa điện ảnh Iran vươn lên tầm thế giới. Các tác phẩm của ông nhiều lần được đề cử tại Oscars, Quả Cầu Vàng, LHP Berlin, có thể kể một vài tên tuổi như A Separation, The Past, The Salesman,…

49. Krzysztof Kieslowski

Krzysztof Kieslowski là một trong những đạo diễn nổi tiếng nhất của Ba Lan. Được biết đến với các tác phẩm mang tính hàn lâm cao, Kieslowski luôn có xu hướng lồng ghép những chi tiết ẩn dụ vào phim nhằm hướng đến giới chính trị và xã hội Ba Lan. Trilology The Three Colours của ông được nhiều nhà phê bình coi là bộ ba phim hoàn hảo nhất từng được làm.

48. Wes Anderson

Wes Anderson là đạo diễn có phong cách độc đáo nhất Hollywood ở thời điểm hiện tại. Những bộ phim của ông luôn có sự kết hợp ấn tượng giữa màu sắc, không gian và cấu trúc phim. Dù mới chỉ có 9 tác phẩm trong sự nghiệp nhưng Wes Anderson đã nhận tới 6 đề cử Oscars. Tác phẩm thành công nhất của ông là The Grand Budapest Hotel.

47. Lý An

Lý An không nghi ngờ gì là đạo diễn Đài Loan thành công nhất tại Hollywood. Ông sở hữu sự nghiệp kéo dài hơn 30 năm với 16 tác phẩm cả nghệ thuật và thương mại. Brokeback Mountain, Life Of Pi, Ngọa Hổ Tàng Long hay Sense And Sensibility là những tác phẩm để đời của Lý An, trong đó Brokeback Mountain và Life Of Pi đã đem về cho ông 2 giải Oscars.

46. Roman Polanski

Roman Polanski là một trong những nhà làm phim Ba Lan có tầm ảnh hưởng nhất thế kỉ 20. Trong sự nghiệp của mình, Polanski cho ra đời nhiều tác phẩm nổi tiếng như Chinatown, Rosemary’s Baby hay The Pianist. Mặc dù vậy, sự nghiệp của ông gặp phải vô vàn sóng gió do vướng phải tội danh ấu dâm năm 1997, từ đó cho đến nay, sức sáng tạo của ông suy giảm rất lớn.

45. Hirokazu Koreeda

Koreeda được nhiều nhà phê bình coi là đạo diễn hay nhất của Nhật Bản trong 10 năm trở lại đây. Các bộ phim của ông thường xoay quanh chủ đề gia đình, tiết tấu phim nhẹ nhàng và mang tới những bức thông điệp đậm tính nhân văn. Koreeda có nhiều tác phẩm được so sánh với huyền thoại Yasujirô Ozu.

44. Park Chan Wook

Cùng với Bong Joon-ho, Park Chan-wook là đạo diễn đi tiên phong của Korean New Wave. Các tác phẩm của ông thường mang màu sắc bạo lực, tăm tối, khai thác những góc khuất thầm kín trong tâm hồn con người. Hai bộ phim The Handmaiden và Oldboy của ông được coi là những kiệt tác của điện ảnh Châu Á.

43. Richard Linklater

Tên tuổi của Richard Linklater gắn liền với Boyhood và Before triology huyền thoại. Phim của ông luôn kể những câu chuyện rất đời, lời thoại thông minh với những nhân vật mà bất kì ai cũng có thể bắt hình ảnh mình trong đó. Ông có lẽ là đạo diễn duy nhất ở thời điểm hiện tại áp dụng việc quay phim ứng với mốc thời gian thật. (Before triology trong 18 năm, Boyhood trong 12 năm).

42. Clint Eastwood

Trong sự nghiệp đồ sộ của mình, Clint Eastwood đã giành tới 3 tượng vàng Oscars cho các bộ phim do mình đạo diễn. Ông là một trong những diễn viên chủ đạo đứng sau thành công của dòng phim viễn tây Mỹ. Khi trở thành đạo diễn , ông cho ra đời các tác phẩm đa dạng ở nhiều thể loại, từ võ thuật, gangster cho đến chiến tranh. Các tác phẩm của ông có thể kể đến như: Million Dollar Baby, Unforgiven, Gran Torino, Letters From Iwo Jima hay American Sniper.

41. Trương Nghệ Mưu

Sở hữu số lượng tác phẩm đồ sộ và được đánh giá cao ở khía cạnh chuyên môn, Trương Nghệ Mưu là người có ảnh hưởng lớn đến văn hóa đại chúng ở Trung Quốc. Các tác phẩm như Anh Hùng, Thập Diện Mai Phục, Cao Lương Đỏ hay Đèn Lồng Đỏ Treo Cao là những tác phẩm để đời của vị đạo diễn tài danh này. Ông được thế giới công nhận như là một trong những đạo diễn hay nhất từ trước đến nay của Trung Hoa đại lục.

40. Ridley Scott

Bên cạnh Steven Spielberg và Stanley Kubrick, Ridley Scott là người có tác động lớn đối với dòng phim khoa học viễn tưởng mà chúng ta xem ngày nay. Hẳn ít người trong chúng ta chưa từng nghe đến Blade Runer, Alien, Prometheus hay mới đây là The Martian, những tác phẩm do vị đạo diễn người Anh chỉ đạo. Ridley Scott có công lớn trong việc khai phá và định hình phong cách của dòng phim khoa học viễn tưởng hiện đại. Ông cũng từng được BBC xếp thứ 10 trong Top những nhân vật ảnh hưởng lớn nhất đến văn hóa Anh.

39. David Fincher

David Fincher có thể coi là ông hoàng dòng phim hình sự của Hollywood trong 2 thập niên trở lại đây. Tên tuổi của ông gắn liền với nhiều tác phẩm ly kì và mang màu sắc bí ẩn như: Fight Club, Se7en, The Game, The Girl With Dragon Tattoo, Zodiac hay mới đây là TV series xuất sắc Mindhunter. Bên cạnh đó, ông cũng sở hữu 2 tác phẩm giành 6 tượng vàng Oscars là The Curious Case Of Benjamin Button và The Social Network.

38. Oliver Stone

Oliver Stone là đạo diễn người Mỹ nổi tiếng với bộ ba phim về chiến tranh Việt Nam là Platoon, Born On The Fourth Of July và Heaven And Earth. Ông là người có ảnh hưởng lớn đến việc thay đổi quan niệm của người dân Mỹ về cuộc chiến tranh Việt Nam. Thay vì lảng tránh, an ủi hay xuyên tạc, các bộ phim của ông luôn nhìn thẳng vào thất bại của quân đội Mỹ. Oliver Stone được coi là đạo diễn bậc thầy của thể loại phim chiến tranh, chính trị.

37. Hayao Miyazaki

Hayao Miyazaki là huyền thoại sống của dòng phim Anime Nhật Bản. Ông là người cho ra đời những tác phẩm đưa tên tuổi của anime vươn ra thế giới như Princess Mononoke hay Spirited Away. Bên cạnh đó, ông còn là người sáng lập ra hãng phim hoạt hình danh tiếng Ghibli. Miyazaki được nhiều người so sánh với ông trùm dòng phim hoạt hình Mỹ là Walt Disney.

36. Bong Joon Ho

Bong Joon-ho là đạo diễn điện ảnh số một Hàn Quốc trong hai thập niên trở lại đây. Cùng với Kim Jee-woon và Park Chan-wook, ông đưa Hàn Quốc trở thành một thế lực của điện ảnh thế giới với những bộ phim mang màu sắc trinh thám li kì đặc trưng. Bộ phim Memories Of Murder của ông được xếp vào hàng kinh điển của dòng phim hình sự.

35. Lev Kuleshov

Lev Kuleshov được nhiều người coi là cha đẻ của điện ảnh Nga. Ông là một lí thuyết gia, một nhà nghiên cứu chuyên sâu về điện ảnh. Kuleshov khảo cứu rất nhiều kĩ thuật làm phim khác nhau, trong đó nổi tiếng nhất là Thí nghiệm Kuleshov mà sau này là tiền đề của Montage Xô Viết.

34. William Wyler

William Wyler là một biểu tượng của nền công nghiệp phim Hollywood. Ông là người ưa thích văn học cổ điển và cho ra đời nhiều tác phẩm sử thi xuất sắc trong những năm 1960 như Ben-Hur, Đồi Gió Hú, Roman Holiday. Không chỉ thành công về mặt nghệ thuật, những tác phẩm của Wyler cũng thắng lợi vang dội ở phòng vé và biến ông trở thành một trong những nhà làm phim giàu có nhất.

33. Billy Wilder

Nhắc đến thời kì hoàng kim của Hollywood mà không nhắc đến Billy Wilder là một thiếu sót quá lớn. Tên tuổi của vị đạo diễn gốc Áo gắn liền với nhiều tác phẩm kinh điển như Some Like It Hot, The Apartment hay Sunset Blvd. Trong sự nghiệp lẫy lừng của mình, Billy Wilder đã giành tới 6 giải Oscars danh giá. Nhiều người nói những tác phẩm của ông đã giúp nâng tầm chất lượng nghệ thuật của điện ảnh Mỹ thời kì đầu.

32. Alfonso Cuarón

Đạo diễn Alfonso Cuarón cùng với Guilermo Del Toro và Alejandro González Iñárritu là ba đạo diễn Mexico giành được nhiều vinh quang trong những năm qua tại Hollywood. Trong đó, Alfonso Cuarón nổi bật hơn cả với nhiều kiệt tác như bộ phim khoa học viễn tưởng Children Of Men, tác phẩm sử thi không gian Gravity hay bộ phim phiêu lưu Y tu mamá también. Có thể nói, Cuarón đang là đạo diễn Mexico có ảnh hưởng lớn nhất tại Mỹ.

31. Paul Thomas Anderson

Paul Thomas Anderson là một tài năng hiếm có của điện ảnh ở thời điểm hiện tại. Mới chỉ có 9 phim sau 21 năm trong nghề, tuy vậy mọi tác phẩm của ông đều được đánh giá rất cao ở khía cạnh nghệ thuật. Nổi tiếng nhất trong các phim của ông phải kể đến The Master, There Will Be Blood hay Phantom Thread, bản thân Anderson cũng rất đa tài khi ông luôn tự viết kịch bản, sản xuất và đạo diễn những tác phẩm của mình.

30. Sergei Eisenstein

Sergei Eisenstein là một trong những nhân vật quan trọng nhất của điện ảnh Nga ở thế kỉ 20. Ông là người đã hoàn thiện và đưa Montage Xô Viết lên một tầm cao mới, vừa khác biệt vừa kế thừa những giá trị tinh túy từ Kuleshov. Với quan niệm coi quá trình dựng phim là khâu quan trọng nhất trong sự thành công của một tác phẩm, Eisenstein và các đạo diễn người Nga đã xây dựng một trường phái hoàn toàn mới, họ chú trọng đến sự kết hợp giữa nhịp điệu, sắc thái biểu cảm và sự tương tác giữa các phân cảnh để tạo nên cấu trúc hoàn chỉnh cho một bộ phim. Nếu bạn đang muốn tìm một tác phẩm mang đậm màu sắc montage của Eisenstein, hãy xem Battleship Potemkin; Strike hay Ivan The Terrible, Part One.

29. Christopher Nolan

Có lẽ ít ai trong số chúng ta chưa từng nghe đến cái tên Christopher Nolan. Vị đạo diễn người Anh là một trong những nhân vật được nể trọng nhất ở Hollywood vào thời điểm hiện tại. Tài năng của ông được minh chứng qua hàng loạt những tác phẩm kinh điển để lại ấn tượng sâu đậm trong lòng khán giả, có thể kể từ tác phẩm psychological thriller Memento, bộ phim ảo thuật xuất chúng The Prestige, bộ ba thần thánh Batman triology, siêu phẩm chiến tranh Dunkirk cho đến 2 tác phẩm science fiction đáng liệt vào hàng kinh điển là Inception và Interstellar.

28. Hầu Hiếu Hiền

Khác với Lý An tên tuổi gắn liền với nhiều bộ phim Hollywood, Hầu Hiếu Hiền là đạo diễn thành danh với những bộ phim thuộc trào lưu Làn Sóng Mới Đài Loan. Cùng với Dương Đức Xương, ông là người khiến cả thế giới phải nhìn điện ảnh Đài Loan với một con mắt khác. Các tác phẩm của Hầu Hiếu Hiền luôn mang đậm dấu ấn cá nhân và không đặt nặng tính thương mại. Ông là đạo diễn Đài Loan thành công nhất tại Cannes với 10 lần được đề cử và mới đây đã giành giải Đạo diễn xuất sấc nhất cho Nhiếp Ẩn Nương.

27. Yasujirô Ozu

Yasujirô Ozu là một trong những tên tuổi lớn và được thế giới trọng vọng nhất trong thời kì Hoàng Kim của điện ảnh Nhật Bản. Các tác phẩm của ông thường nhắm đến chủ đề gia đình và cuộc sống xã hội thường nhật. Phim của Yasuiirô thường rất đời và mang những chiêm nghiệm sâu sắc. Nổi tiếng nhất trong các tác phẩm của ông là Truyện kể Tokyo (1953), bộ phim sau này được khá nhiều bảng xếp hạng lớn xếp trong Top 10 phim hay nhất mọi thời đại.

26. Steven Spielberg

Nhắc đến Steven Spielberg là nhắc đến một ông hoàng quyền lực của Hollywood trong hơn 40 năm qua. Các tác phẩm hay của ông có ở đủ mọi thể loại từ sử thi, khoa học viễn tưởng, chiến tranh hay tiểu sử chính kịch. Spielberg có một khối óc nghệ thuật tuyệt vời và một tinh thần làm việc bền bỉ hiếm có. Ông được khán giả Mỹ tôn sùng qua hàng loạt những tác phẩm xuất chúng như Jaws, Close Encounter Of The Third Kind, E.T.,series Indiana Jones, Jurassic Park, Schindler’s List, Saving Private Ryan, AI, Minority Report, Catch Me If You Can, Lincoln,…

25. Woody Allen

Woody Allen là một tượng đài của dòng phim tình cảm lãng mạn ở Hollywood. Gạt sang một bên những scandal ồn ào, không ai có thể phủ nhận tài năng tuyệt vời và tầm ảnh hưởng của vị đạo diễn gạo cội. Ông giành được 4 giải Oscars trên tổng số 24 đề cử trong suốt sự nghiệp của mình, trong đó đặc biệt có một giải cho nam chính xuất sắc nhất trong Annie Hall.

24. David Lean

Bên cạnh Charlie Chaplin hay Alfred Hitchcock, David Lean là một trong những đạo diễn Anh thành công nhất trong lịch sử điện ảnh. Bắt đầu bước vào sự nghiệp đạo diễn những năm 1940, David Lean đã cho ra đời nhiều tác phẩm sử thi kinh điển có quy mô hoành tráng. Các tác phẩm làm nên danh tiếng cho ông có thể kể đến: Lawrence Of Arabia, The Bridge On The River Kwai, Doctor Zhivago hay Brief Encounter. Phim của ông luôn xuất hiện với số lượng vượt trội trong các BXH phim của Viện phim Anh Quốc.

23. James Cameron

James Cameron luôn là người tiên phong trong việc khai sáng ra những kĩ thuật làm phim hiện đại. Mới chỉ có trong tay 9 tác phẩm, tuy vậy mỗi trong số những tác phẩm của ông đều gắn liền với những cột mốc quan trọng của điện ảnh, có thể kể đến như Terminator 1,2, Aliens (khác với Alien của Ridley Scott), Avatar, Titanic.

22. Quentin Tarantino

Taratino từng tuyên bố chỉ làm 10 phim trong suốt sự nghiệp của mình và cho đến nay đã ra mắt được 8 (2 phần Kill Bill được Taratino tính là 1), không tác phẩm nào trong số chúng không được các nhà phê bình tán tụng. Phim của Tarantino luôn tràn ngập những cảnh bạo lực, những câu chuyện được lồng ghép phi tuyến, lời thoại tục tĩu và những hình ảnh gần gũi với văn hóa đại chúng Mỹ. Bộ phim Pulp Fiction của ông từng thay đổi và mở ra một kỷ nguyên hoàn toàn mới trong phong cách làm phim ở Hollywood.

21. Coen Brothers

Anh em đạo diễn Ethan Coen và Joel Coen đã giành được vô số vinh quang tại Hollywood trong hơn 3 thập kỷ qua. Những tác phẩm của họ thường lấy hiện thực cuộc sống và những góc khuất của xã hội làm chủ đề chính. Những bộ phim của Ethan Coen và Joel Coen luôn vượt trội về số lượng trong nhiều BXH phim hay nhất danh tiếng. Thể loại phim của họ đa dạng từ tâm lý hình sự (Fargo, No Country For Old Men), hài kịch (A Serious Man) cho đến musical drama (Inside Llewyn Davis),… Cả hai đã từng giành được tới 4 giải Oscars danh giá.

20. Fritz Lang

Đạo diễn gốc Áo Fritz Lang được coi là cha đẻ của những bộ phim sử thi. Ông là đạo diễn tiên phong của chủ nghĩa Biểu hiện thống trị màn ảnh Đức thập niên 1920. Trong giai đoạn đỉnh cao của sự nghiệp, Lang cho ra đời những tác phẩm xuất chúng như Metropolis (tác phẩm khoa học viễn tưởng đầu tiên trên thế giới) hay bộ phim hình sự kinh điển M (1931).

19. John Ford

John Ford là đạo diễn người Mỹ có ảnh hưởng nhất trong thế hệ của mình. Sự nghiệp của ông kéo dài hơn 50 năm với khoảng 140 bộ phim. Stagecoach, The Searchers, How Green Was My Valley hay The Grapes Of Wrath là những tác phẩm đã đem đến danh tiếng lẫy lừng cho ông và giúp ông nhận tới 4 tượng vàng Oscars danh giá. Rất nhiều đạo diễn như Martin Scorsese, Akira Kurosawa, George Lucas hay Steven Spielberg thừa nhận mình chịu nhiều ảnh hưởng từ Ford.

18. D. W. Griffith

D. W. Griffith được coi là cha đẻ của điện ảnh Mỹ. Ông đi sâu vào nghiên cứu và phát triển rất nhiều kĩ thuật làm phim hiện đại trong những năm của Thế chiến thứ nhất. Griffith được hầu hết các đạo diễn lừng danh sau này như Charlie Chaplin, Alfred Hitchcock hay Stanley Kubrick nể trọng và tán tụng. Đạo diễn lừng danh Lev Kuleshov của Nga cũng lấy cảm hứng rất nhiều từ những tác phẩm mang tính cách mạng của Griffith.

17. Charlie Chaplin

Vua hề Sác-lô là nghệ sĩ có danh tiếng nhất trong kỉ nguyên phim câm ở Hollywood. Ông nổi tiếng với các tác phẩm mà mình đóng vai trò từ viết kịch bản, đạo diễn, sản xuất, soạn nhạc cho tới diễn viên chính. Hình tượng nhân vật The Tramp của Chaplin đã trở thành huyền thoại gắn bó với rất nhiều thế hệ người xem điện ảnh. Các tác phẩm nổi tiếng nhất của ông gồm có Modern Times, The Great Dictator, Limelight,…

16. Vittorio De Sica

Tên tuổi của Vittorio De Sica gắn liền với trào lưu Tân Hiện Thực Ý những năm 1940. Ông cùng nhiều đạo diễn Ý thời kì này cho ra đời những tác phẩm mang màu sắc chủ đạo là hiện thực, với tôn chỉ hướng điện ảnh về phía cuộc sống của những con người lao động nghèo khó. De Sica cùng với Federico Fellini là hai đạo diễn lập kỷ lục về số lượng giải Oscars cho Phim nói tiếng nước ngoài hay nhất khi cả hai cùng có 4 giải. Hai tác phẩm hay nhất của De Sica là Bicycle Thieves (1948) và Umberto D. (1952).

15. Vương Gia Vệ

Nếu Trung hoa đại lục có Trương Nghệ Mưu, Đài Loan có Hầu Hiếu Hiền thì Hồng Kông cũng có Vương Gia Vệ. Ông là đạo diễn có phong cách không thể tìm thấy ở bất kì ai khác. Những tác phẩm của ông luôn đặc trưng bởi những bảng hiệu neon rực rỡ, những điệu jazz blue hoài cổ, cảnh quay sử dụng step-printing hay những nhân vật luôn đắm chìm trong không gian buồn man mác. Phim của Vương Gia Vệ luôn gợi cho người xem nhiều xúc cảm qua những câu chuyện tình yêu đẹp mà buồn. Nhiều tác phẩm của ông như Tâm trạng khi yêu, Trùng Khánh Sâm Lâm hay Xuân Quang Xạ Tiết được xếp vào hàng những tuyệt tác kinh điển của điện ảnh thế giới.

14. Francis Ford Coppola

Francis Ford Coppola là cha đẻ của bộ ba tuyệt tác The Godfather và thiên sử thi về chiến tranh Việt Nam Apocalypse Now. Ông được coi là một trong những đạo diễn xuất sắc và có ảnh hưởng lớn nhất ở thế kỉ 20. Coppola là người vô cùng tâm huyết với điện ảnh, ông từng bất chấp thực hiện Bố Già dù bị giới mafia New York đe dọa hay đánh cược cả gia tài để hoàn thành bộ phim Apocalypse Now. Đổi lại, ông giành được vô vàn vinh quang với 5 giải Oscars và thế giới điện ảnh được chứng kiến những tuyệt tác độc nhất vô nhị.

13. Frank Capra

Frank Capra là đạo diễn lừng danh gốc Ý hoạt động tại Hollywood trong thập niên từ 1920 đến 1960. Tên tuổi của ông gắn liền với 2 tác phẩm It Happened One Night và It’s A Wonderful Life. Nếu It Happened One Night lập kỉ lục là phim đầu tiên thắng 5 giải Big Five tại Oscars (Phim, đạo diễn, kịch bản và nam nữ diễn viên xuất sắc nhất), thì It’s A Wonderful Life được coi là bộ phim Giáng sinh kinh điển của mọi thế hệ. Trong sự nghiệp của mình, Capra từng giành được 3 giải Oscars.

12. Martin Scorsese

Martin Scorsese có thể coi là một huyền thoại sống tại Hollywood. Danh tiếng của ông nổi lên từ thập niên 70 với những tác phẩm gai góc như Taxi Driver, Mean Streets hay Raging Bull. Phim của Scorsese luôn lấy hiện thực cuộc sống làm chất liệu chính, chúng đem đến những cái nhìn đa chiều về con người và xã hội thông qua những câu chuyện trần trụi nhưng tinh tế. Nhiều tác phẩm của ông có số lượng đề cử Oscars đáng ngưỡng mộ như Raging Bull (8 đề cử), Gangs Of New York (10 đề cử), Hugo (11 đề cử), The Aviator (11 đề cử), The Wolf Of Wall Street và Departed (5 đề cử),…

11. David Lynch

David Lynch có thể coi là một tiền bối của dòng phim siêu thực. Ông là bậc thầy trong việc thao túng khán giả, dẫn dắt họ vào thế giới ma mị huyền ảo do mình tạo nên. Trong thế giới của ông, mọi sự vật, sự việc đều không hoạt động theo cách thông thường. Chúng ẩn chứa những dấu hiệu, những bí ẩn mà người xem phải tìm tòi khám phá mới có thể giải mã. Mọi sự vật hay hình ảnh trong phim của Lynch đều không xuất hiện một cách ngẫu nhiên, từ gạt tàn, bao thuốc, chiếc váy cho đến chiếc đèn bàn, chúng ở đó để nói lên điều gì đó về câu chuyện hay tính cách của một nhân vật. Bên cạnh đó, trong các tác phẩm của Lynch mà tiêu biểu ở đây là Mulholland Drive, chúng ta cũng thấy được sự kết hợp không thời gian ấn tượng cùng việc sử dụng màu sắc làm ẩn dụ tượng trưng. Nếu nói ai là người có ảnh hưởng lớn nhất đến phim siêu thực ở thế kỉ 21, thì đó hẳn là David Lynch.

10. Ingmar Bergman

Vị đạo diễn người Bỉ được thế giới ca ngợi như là một trong những người đưa nghệ thuật điện ảnh lên một tầm cao mới. Những bộ phim của Bergman bản thân chúng là những tác phẩm vị nghệ thuật đúng nghĩa. Nhắc đến phim của ông là nhắc đến nhục dục, niềm tin, cái chết, những biểu tượng tôn giáo hay sự cô đơn. Xem phim của Bergman giống như bước vào một thế giới nơi chúng ta đắm chìm trong những câu hỏi mang nặng tính hiện sinh. Bergman chưa bao giờ cộng tác cùng Hollywood nhưng ảnh hưởng của ông đến nước Mỹ là không phải bàn cãi, 3 giải Oscars cho phim nước ngoài xuất sắc là những tưởng thưởng xứng đáng cho một người nghệ sĩ đặc biệt của thế kỉ 20.

9. Walt Disney

Có lẽ sẽ khó tìm được ai sở hữu nhiều tác phẩm hoạt hình có tầm ảnh hưởng mạnh hơn Walt Disney. Không chỉ là một đạo diễn, Walt Disney còn là một nhà sản xuất, một ông trùm của dòng phim hoạt hình Mỹ, người đã khai sinh ra không biết bao nhiêu nhân vật gắn liền với nhiều thế hệ như hươu Bambi, Peter Pan, Pinocchio, Nàng Bạch Tuyết và bảy chú lùn, cô bé lọ lem, Alice, 101 chú chó đốm, công chúa ngủ trong rừng,… Chỉ nhắc đến tên của các nhân vật kia thôi là chúng ta đã hiểu được tầm ảnh hưởng của Walt Disney là vĩ đại như thế nào. Trong sự nghiệp đồ sộ của mình, ông giành tới 22 giải Oscars cho các vai trò sản xuất và đạo diễn.

8. Luis Buñuel

Có thể nói Luis Buñuel là người đã khai sinh ra trường phái siêu thực, một trong những trường phái ấn tượng và có ảnh hưởng nhất của bộ môn nghệ thuật thứ 7. Từ tác phẩm kinh điển đầu tay Un Chien Andalou (1929) cho đến những kiệt tác vào những năm cuối sự nghiệp như The Discreet Charm of the Bourgeoisie hay That Obscure Object of Desire, Buñuel luôn cho thấy chất riêng không thể lẫn đi đâu của mình. Phim của ông luôn tràn ngập những hình tượng ẩn dụ, những cắt cảnh tăm tối khó hiểu, những câu hỏi không có lời giải đáp và trạng thái không gian như nửa tỉnh nửa mơ. Phim của Buñuel đôi lúc tưởng hư ảo nhưng lại rất thực, tưởng thực lại hóa ra mộng mị. Phong cách độc đáo của ông đã đem đến một bộ mặt hoàn toàn mới cho điện ảnh, khác xa với những quy phạm hay khuôn vàng thước ngọc cứng nhắc trước đây.

7. Orson Welles

Orson Welles là cha đẻ của Citizen Kane – bộ phim được coi là hay nhất mọi thời đại, ông cũng từng được Viện phim Anh vinh danh là đạo diễn vĩ đại nhất cho những đóng góp mang tính đột phá của mình. Ông được coi là bậc thầy trong cách sử dụng ánh sáng và bóng tối, cách điều khiển máy quay để tôn lên biểu cảm và diễn xuất của nhân vật. Bên cạnh đó, Welles cũng là người đi tiên phong trong việc áp dụng kĩ thuật lấy nét sâu trong quay phim. Bên cạnh sự nghiệp đạo diễn, Orson Welles cũng là một diễn viên rất có hạng. Hai tác phẩm xuất sắc nhất trong sự nghiệp của Welles là Citizen Kane và Touch Of Evil đều có sự tham gia diễn xuất của ông trong các vai trò trọng yếu.

6. Federico Fellini

Federico Fellini được coi là đạo diễn tài năng nhất từ trước đến nay của điện ảnh Italia. Nhiều tác phẩm của ông như La Dolce Vita đã trở thành bất hủ và được người dân Italia coi như một biểu tượng mang tính dân tộc. Fellini là người không ngừng tìm kiếm sự tự do, tìm kiếm cái mới trong nghệ thuật điện ảnh. Các tác phẩm của ông luôn đưa người xem vào thế giới của những điều huyền ảo, của đam mê, của những giấc mơ và vẻ đẹp nghệ thuật thuần khiết. Các tác phẩm của ông như 8½, La Dolce Vita, Nights Of Cabiria hay Amarcord để lại những di sản to lớn cho những lớp đạo diễn kế cận trên toàn thế giới. Trong số các tác phẩm kể trên, thành công nhất phải nói đến 8½, bộ phim được nhiều nhà phê bình trên thế giới xếp trong top những phim hay nhất mọi thời đại.

5. Jean-Luc Godard

Tên tuổi của Jean-Luc Godard gắn liền với trào lưu Làn Sóng Mới Pháp, trào lưu được coi là quan trọng nhất trong lịch sử điện ảnh. Vào những năm đầu của thập niên 1960, ông cùng các nhà làm phim như Calude Chabrol và Francois Truffaut đã kêu gọi giải cứu điện ảnh Pháp thoát khỏi lối mòn của những tác phẩm chính thống, nhằm đưa điện ảnh nước này trở lại vị trí tiên phong trên bản đồ thế giới. Những tác phẩm của ông thời kì này như Breathless hay Band Of Outsiders đã thổi một làn gió tươi mới vào điện ảnh vốn trì trệ với những bộ phim chiến tranh tuyên truyền. Hơn thế nữa, Jean-Luc Godard còn liên tục cho ra đời những kĩ thuật quay và dựng phim mới, cũng như thay đổi những quan điểm thẩm mỹ vốn đã tồn tại từ lâu trong điện ảnh Pháp. Có thể nói, điện ảnh Pháp nói riêng và điện ảnh thế giới nói chung chịu ơn rất lớn từ những cải cách của Godard.

4. Kurosawa Akira

Kurosawa Akira là niềm tự hào không chỉ của điện ảnh Nhật Bản mà là cả thế giới. Ông được người đời nhớ đến như là một trong những người con ưu tú nhất của điện ảnh thế kỉ 20. Ông là người đưa điện ảnh Nhật Bản lên một tầm cao mà không quốc gia châu Á nào có thể với tới ở thời điểm đó. Ông được những Steven Spielberg, George Lucas hay Francis Ford Coppola tôn kính gọi là thầy. Ông để lại vô vàn di sản thông qua những tuyệt tác có một không hai đạt tới sự hoàn mỹ từ tư duy đến vật lí. Xem những tác phẩm như Ran, Seven Samurai hay Rashômon, người đời không khỏi cảm khái khi nhớ đến ông. Những vinh quang mà Kurosawa đạt được trong sự nghiệp của mình có lẽ vẫn chưa đủ, khi mà cứ mỗi lúc ngồi xuống, xem và nghiên cứu một tác phẩm của ông, người ta lại tìm ra những khía cạnh mới mẻ của nhân sinh quan và sự vô thường của cuộc sống.

3. Andrei Tarkovsky

Tarkovsky là trái tim, là khối óc, là tâm hồn Nga. Phim của ông giống như những giấc mơ phản chiếu cuộc sống, có chất hiện thực, có chất thi ca, có những hồi ức và ảo mộng, lại có những triết lý thâm sâu mang nặng tính biện giải. Từ tác phẩm đầu tay đạt thành công vang dội là Ivan’s Childhood cho đến tuyệt tác cuối cùng The Sacrifice, Tarkovsky không ngừng khiến cho người đời phải ngả mũ khâm phục một tinh thần và nhân cách nghệ thuật cao cả. Tên của ông mãi mãi đứng trong hàng ngũ những đạo diễn vĩ đại nhất mọi thời.

2. Stanley Kubrick

Kubrick là một trong những đạo diễn đa tài nhất của Hollywood từ trước đến nay. Ông là cha đẻ của những siêu phẩm mà một thời là biểu tượng văn hóa của nước Mỹ như 2001: A Space Odyssey hay A Clockwork Orange. Sự nghiệp của ông kéo dài gần 50 năm với 13 phim điện ảnh lớn. Có người từng nói, Kubrick làm phim thuộc thể loại nào thì nó sẽ là phim xuất sắc nhất ở thể loại đó. Điều này thực sự không phải nói quá khi chúng ta nhìn vào Dr Strangelove, Full Metal Jacket, 2001: A Space Odyssey, The Shining hay Spartacus. Với những tác phẩm mang hơi hướng định hình và truyền tải những thông điệp vượt tầm thời đại, không ngoa khi nói rằng Kubrick là người có công lớn nhất trong việc định hình Hollywood mà chúng ta xem ngày nay.

1. Alfred Hitchcock

Alfred Hitchcock là bậc thầy của dòng phim kinh dị trinh thám, ông cùng với Orson Welles được coi là những đạo diễn lớn và để lại nhiều di sản nhất cho điện ảnh. Hitchcock để lại một số lượng tuyệt tác đồ sộ cùng những kĩ thuật và thủ pháp quay phim đột phá. Ông giỏi thao túng và chơi đùa với tâm trí người xem, dẫn họ đi hết từ bất ngờ này đến bất ngờ khác. Những bộ phim của ông như Psycho, North By Northwest, Vertigo, Rebbaca hay Rear Window hầu hết đều được xếp vào hàng kinh điển và truyền cảm hứng cho vô số những đạo diễn sau này.

Theo HUỲNH LÂN / SPIDERUM.COM

Tags: